Ιταλία: Πολιτική αντιπαράθεση για τα ταξί και τα ενοικιαζόμενα, με την αγορά να αλλάζει ταχύτερα από τους κανονισμούς που τη διέπουν
Η τρέχουσα έντονη πολιτική αντιπαράθεση για τις επιβατικές μεταφορές στην Ιταλία δεν αφορά απλώς έναν κλάδο της οικονομίας. Πίσω από το θέμα που, ως συνήθως, αναζωπύρωσε την επίθεση της αντιπολίτευσης κατά της κυβέρνησης κρύβεται ένα ευρύτερο ζήτημα: οι μεγάλες ιταλικές πόλεις αλλάζουν πιο γρήγορα από τους κανόνες που ρυθμίζουν την αστική κινητικότητα.
Η υπόθεση έφτασε ξανά στην Επιτροπή Μεταφορών της Βουλής. Το κόμμα Forza Italia ζήτησε να ξανανοίξει η συζήτηση για το νομοσχέδιο που υπέβαλε πρώτος ο βουλευτής Αντρέα Κάροπο, το οποίο τροποποιεί σημαντικά το σύστημα των μη τακτικών δημόσιων μεταφορών, αίροντας διάφορους περιορισμούς που επιβάλλονται σήμερα στα ιδιωτικά οχήματα μίσθωσης με οδηγό.
Ο Κάροπο, αντιπρόεδρος της Επιτροπής Μεταφορών, εξήγησε ότι η πρόταση συντάχθηκε με στόχο να «βελτιώσει μια υπηρεσία που οι πολίτες ζητούν με όλο και μεγαλύτερη επιμονή» και να «απλοποιήσει τους κανόνες, να μειώσει τα γραφειοκρατικά εμπόδια και να καταστήσει την υπηρεσία πιο σύγχρονη, αποδοτική και ανταποκρινόμενη στις ανάγκες των χρηστών». Μεταξύ των διατάξεων της πρότασης νόμου περιλαμβάνονται η κατάργηση της υποχρέωσης επιστροφής στο γκαράζ για τα ενοικιαζόμενα, η κατάργηση του ηλεκτρονικού δελτίου υπηρεσίας, η μεταφορά ορισμένων αρμοδιοτήτων από τους δήμους στις περιφέρειες, καθώς και η μεγαλύτερη ενσωμάτωση των ψηφιακών πλατφορμών και των κρατήσεων μέσω εφαρμογών.
Η θέση της Forza Italia είναι σαφής: να αυξηθεί η προσφορά αστικής κινητικότητας και να ξεπεραστεί μια ρύθμιση που θεωρείται πλέον ακατάλληλη για τις ανάγκες των σύγχρονων μητροπόλεων. Η αντίδραση των συμμάχων ήταν άμεση. Η Έλενα Μακάντι, επικεφαλής της Lega στην Επιτροπή Μεταφορών, απέρριψε την ευρεία απελευθέρωση της αγοράς, προβλέποντας ότι ο τομέας θα περιέλθει στα χέρια των πολυεθνικών και των αλγορίθμων. Η βουλευτής της Lega υπογράμμισε επίσης το έργο που έχει επιτελέσει το υπουργείο υπό την ηγεσία του Ματέο Σαλβίνι σχετικά με τα εκτελεστικά διατάγματα του νόμου του 2019.
Το κόμμα Fratelli d’Italia τήρησε επίσης επιφυλακτική στάση. Ο Φάμπιο Ραϊμόντο, επικεφαλής του κόμματος στην ίδια επιτροπή, δήλωσε ότι «η ισχύουσα νομοθεσία παραμένει θεμελιώδης, μπορεί σίγουρα να βελτιωθεί, αλλά όχι να ανατραπεί».
Η κοινοβουλευτική ρητορική για τα ταξί και τις υπηρεσίες ιδιωτικής μεταφοράς με οδηγό αναδεικνύει δύο διαφορετικές προσεγγίσεις στην αστική κινητικότητα. Το κόμμα Forza Italia επιμένει στην ανάγκη να αυξηθεί ο ανταγωνισμός και η ευελιξία σε μια αγορά που θεωρείται ανεπαρκής σε σχέση με τη ζήτηση. Η Lega και το κόμμα Fratelli d’Italia, αντίθετα, φοβούνται ότι μια υπερβολικά γρήγορη απελευθέρωση της αγοράς μπορεί να αποσταθεροποιήσει τον κλάδο των ταξί και να ενισχύσει την επιρροή των μεγάλων ψηφιακών πλατφορμών. Ωστόσο, το πολιτικό ζήτημα αντικατοπτρίζει ένα αστικό πρόβλημα που γίνεται όλο και πιο εμφανές.
Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, οι μεγάλες ιταλικές πόλεις έχουν καταγράψει σημαντική αύξηση του τουρισμού, της κίνησης στα αεροδρόμια και της χρήσης ψηφιακών υπηρεσιών κράτησης. Παράλληλα, ο αριθμός των αδειών ταξί παρέμεινε ουσιαστικά σταθερός σε πολλές μητροπολιτικές περιοχές. Οι συνέπειες είναι πλέον εμφανείς και στα στατιστικά στοιχεία. Στις ώρες αιχμής, η πιθανότητα μη εύρεσης διαθέσιμου ταξί φτάνει στο 38% στο Μιλάνο, στο 44% στη Ρώμη και στο 47% στη Νάπολη.
Tο ζήτημα, λοιπόν, δεν αφορά μόνο τη σύγκρουση μεταξύ των οδηγών ταξί και των οδηγών ιδιωτικών μεταφορών. Αφορά τον τρόπο με τον οποίο οι ιταλικές πόλεις προσπαθούν να προσαρμοστούν σε μια ζήτηση κινητικότητας πολύ διαφορετική από εκείνη της δεκαετίας του ’90, όταν θεσπίστηκε το σημερινό κανονιστικό πλαίσιο.
Σε αυτό το πεδίο εξελίσσεται η αντιπαράθεση. Το Forza Italia ερμηνεύει το θέμα ως ζήτημα οικονομικού εκσυγχρονισμού και ανταγωνιστικής ικανότητας των πόλεων. Η Lega και η Fratelli d’Italia δίνουν προτεραιότητα, αντίθετα, στη ρυθμιστική σταθερότητα και στην προστασία ενός τομέα που ιστορικά είναι πολύ οργανωμένος.
