Βρυξέλλες: Ελαστικότερη προσέγγιση στην προώθηση των ηλεκτρικών ταξί με παράταση δύο ετών για τους κινητήρες εσωτερικής καύσης
Ένα ταξί με κινητήρα εσωτερικής καύσης μπορεί πλέον να παραμείνει σε κυκλοφορία στις Βρυξέλλες για έως και 9 έτη, αντί για 7. Με αυτή την παράταση, η κυβέρνηση των Βρυξελλών στοχεύει να δώσει στον κλάδο των ταξί περισσότερο χρόνο για τη μετάβαση σε οχήματα μηδενικών εκπομπών ρύπων. Ωστόσο, παραμένει σε ισχύ η απαίτηση ότι από την 1η Ιανουαρίου 2027, μόνο νέα ταξί μηδενικών εκπομπών θα μπορούν να ταξινομούνται ως καινούργια οχήματα.
Στις Βρυξέλλες, περισσότερα από τρία στα τέσσερα ταξί δεν είναι ακόμη οχήματα μηδενικών εκπομπών ρύπων. Σύμφωνα με την Υπηρεσία Κινητικότητας, θα πρέπει να αντικατασταθούν 300 έως 350 αυτοκίνητα με κινητήρες εσωτερικής καύσης έως το 2027 και, βάσει του νέου μέτρου, οι ιδιοκτήτες έχουν πλέον περιθώριο έως το 2029 για να το πράξουν.
Η Ομοσπονδία Ταξί των Βρυξελλών (BTF) χαιρέτισε την αναβολή, αλλά εξακολουθεί να ασκεί έντονη κριτική στην υποχρεωτική μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση.
Με την αύξηση του ορίου ηλικίας, οι επαγγελματίες του κλάδου θα έχουν 2 επιπλέον έτη για να προετοιμαστούν για τη μετάβαση στα ηλεκτρικά οχήματα και να πραγματοποιήσουν τις απαραίτητες επενδύσεις. Για τα ηλεκτρικά οχήματα, τα οχήματα υδρογόνου και τα ταξί για άτομα με μειωμένη κινητικότητα (PBM), το όριο θα αυξηθεί από τα 8 στα 10 έτη.
Επιπλέον, εάν ένα όχημα τεθεί προσωρινά εκτός κυκλοφορίας -για παράδειγμα, λόγω ατυχήματος, βλάβης, πυρκαγιάς ή κλοπής- ο επαγγελματίας μπορεί να χρησιμοποιήσει όχημα αντικατάστασης με κινητήρα εσωτερικής καύσης για διάστημα έως και ενός έτους. Eπίσης, υπάρχει γενική εξαίρεση από την υποχρέωση μηδενικών εκπομπών ρύπων για τα ταξί που εξυπηρετούν άτομα με μειωμένη κινητικότητα, προκειμένου να διασφαλιστεί η επάρκεια οχημάτων.
Για τη στήριξη της μετάβασης, η Περιφέρεια των Βρυξελλώνεπιταχύνει επίσης την εγκατάσταση 100 έως 150 σταθμών ταχείας φόρτισης έως το τέλος του 2028. Παράλληλα, θα εφαρμοστούν μέτρα για τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας, τη θέσπιση μιας αναγνωρίσιμης οπτικής ταυτότητας για τα ταξί που αναζητούν πελάτες στον δρόμο (street taxis) και τη δυνατότητα πρόσβασης σε ορισμένες λωρίδες λεωφορείων. Προς το παρόν, μόνο τα ταξί που σταθμεύουν σε συγκεκριμένες πιάτσες επιτρέπεται να χρησιμοποιούν τις λεωφορειολωρίδες. Τα ταξί που αναζητούν πελάτες στον δρόμο και οι οδηγοί που εργάζονται για πλατφόρμες όπως η Uber και η Bolt δεν επιτρέπεται να τις χρησιμοποιούν
Στις Βρυξέλλες κυκλοφορούν σήμερα τ3.129 ταξί, εκ των οποίων τα 2.430 διαθέτουν κινητήρες εσωτερικής καύσης, τα 440 είναι ηλεκτρικά, τα 48 κινούνται με υδρογόνο και τα 211 ανήκουν στην κατηγορία των προσαρμοσμένων οχημάτων (ειδικά οχήματα μεταφοράς ατόμων με μειωμένη κινητικότητα), μεγάλων πολυτελών οχημάτων και κλασικών αυτοκινήτων. Η πρώτη ομάδα που θα επηρεαστεί από το μέτρο το 2027 περιλαμβάνει 300-350 ταξί.
Ο ίδιος ο κλάδος παραμένει ιδιαίτερα επιφυλακτικός απέναντι στην ηλεκτροκίνηση. Σύμφωνα με τον Αμπντέλ Σαμπανί, εκπρόσωπο των ταξί των Βρυξελλών που διαθέτουν επίσημη άδεια λειτουργίας, τα ηλεκτρικά οχήματα δεν είναι σε καμία περίπτωση ισάξια με τα αυτοκίνητα που διαθέτουν κινητήρες εσωτερικής καύσης. «Το κόστος αγοράς τους είναι υψηλότερο, ενώ πολλές μικρές βλάβες της μπαταρίας απαιτούν αντικατάσταση, η οποία κοστίζει χιλιάδες ευρώ. «Δεν έχουν καμία αξία στη δευτερογενή αγορά, γιατί κανείς δεν τα θέλει. Επιπλέον, η αυτονομία τους παραμένει πολύ περιορισμένη: οι οδηγοί ταξί χάνουν καθημερινά 1 με 2 ώρες στη φόρτιση, χρόνο κατά τον οποίο δεν έχουν έσοδα. Τέλος, οι διαθέσιμοι σταθμοί φόρτισης είναι υπερβολικά λίγοι», επισημαίνει.
Το κόστος αγοράς ενός ηλεκτρικού οχήματος είναι, κατά μέσο όρο, 20% έως 30% υψηλότερο σε σχέση με ένα αντίστοιχο όχημα ντίζελ ή βενζίνης, ωστόσο το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος είναι χαμηλότερο από αυτό του ντίζελ, ενώ και το κόστος συντήρησης είναι μικρότερο.
Μια ολλανδική μελέτη του 2024 κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τα ηλεκτρικά ταξί είναι φθηνότερα από τα ταξί ντίζελ σε όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους – και μάλιστα η μελέτη αυτή προηγείται χρονικά της περιόδου των εξαιρετικά υψηλών τιμών του ντίζελ στα πρατήρια καυσίμων.
Επιπλέον, οι κατασκευαστές προσφέρουν συχνά εγγύηση 8 ετών για την μπαταρία και, σύμφωνα με την Geotab, περίπου το 80% της χωρητικότητας της μπαταρίας διατηρείται μετά από 8 χρόνια ή 160.000 χλμ.
Όσον αφορά τους ταχυφορτιστές, αποτελούν σημείο αντιπαράθεσης. Οι εταιρείες φόρτισης υποστηρίζουν ότι η κατάσταση δεν είναι τόσο κακή όσο παρουσιάζεται. Η EV Belgium επισημαίνει ότι οι Βρυξέλλες διαθέτουν επί του παρόντος 316 δημόσιους σταθμούς ταχείας φόρτισης για περίπου 300 ηλεκτρικά ταξί, που αντιστοιχούν σε σχεδόν έναν ταχυφορτιστή ανά ηλεκτρικό ταξί. Η EV Belgium αναφέρει επίσης ότι τα στοιχεία σχετικά με τα ποσοστά χρήσης δεν αποδεικνύουν την ύπαρξη χρόνιων καθυστερήσεων ή αναμονών.
Ωστόσο, υπάρχει ανησυχία ότι, εάν προστεθούν χιλιάδες ηλεκτρικά οχήματα (η αυτονομία των οποίων αυξάνεται), ενδέχεται να προκύψει πρόβλημα. Η εξαγγελία για την προσθήκη 100 έως 150 επιπλέον ταχυφορτιστών έως το τέλος του 2028 καταδεικνύει ότι και η κυβέρνηση των Βρυξελλών δεν θεωρεί επαρκή την τρέχουσα δυναμικότητα.
Ωστόσο, σημαντικό ρόλο στο παρασκήνιο διαδραματίζει το γεγονός ότι οι σχέσεις μεταξύ οδηγών ταξί που σταθμεύουν σε καθορισμένα σημεία (πιάτσες) και εκείνων που αναζητούν πελάτες είναι τεταμένες. Για παράδειγμα, η ομοσπονδία BTF εξακολουθεί να χαρακτηρίζει απαράδεκτο το γεγονός ότι τα ταξί που κυκλοφορούν ελεύθερα στον δρόμο απολαμβάνουν όλα τα οφέλη χωρίς να καταβάλλουν το κόστος της επίσημης και ακριβής άδειας λειτουργίας. Σύμφωνα με τον κλάδο, οι οδηγοί συμβατικών ταξί αναμένουν εδώ και 10 χρόνια μια λύση που δεν έρχεται.
